Podstawowe objawy kliniczne wirusów grypopodobnych oraz metody stosowane w diagnostyce

28 kwietnia 2026 r. / 2 min. czytania

Podstawowe objawy kliniczne i metody diagnostyczne w zakażeniach wirusami oddechowymi

Wirus

Rodzina

Podstawowe objawy kliniczne

Metody diagnostyczne

*Grypa

typ A, B, C

Orthomyxoviridae

Nagłe pojawienie się gorączki, dreszcze, ból mięśni i głowy, zapalenie gardła, krtani, migdałków, katar, zapalenie spojówek, ogólne rozbicie

  • izolacja wirusa w 11-dniowych zarodkach kurzych lub hodowli komórkowej;
  • wykrywanie antygenu testem IF, ELISA, RT-PCR, Real-Time PCR; testy przyłóżkowe,
  • metody serologiczne: OZHA, IN OWD, SRH, ELISA

*Parainfluenza

typ 1, 2, 3, 4

Paramyxoviridae

Gorączka, kaszel, chrypa (gł. typ 1, 2, 3), zapalenie oskrzeli i płuc (gł. typ 3), zapalenie górnych dróg oddechowych (gł. typ 4)

  • izolacja w linii ciągłej komórek ludzkich, np. HeLa – efekt cytopatyczny po 2–10 dniach;
  • wykrywanie antygenu testem IF, ELISA, RT-PCR, Real-Time PCR;
  • metody serologiczne OWD, ELISA, OZHA

*RSV

Paramyxoviridae

Gorączka, zapalenie oskrzeli, płuc, górnych dróg oddechowych

  • izolacja w linii ciągłej komórek ludzkich np. HeLa – efekt cytopatyczny po 2–10 dniach;
  • wykrywanie antygenu testem IF, ELISA, RT-PCR, Real-Time PCR

Ludzki metapneumowirus(hMPV)

Paramyxovoiridae

Wydzielina z nosa, trudności w połykaniu ze zmniejszonym łaknieniem, gorączka, zapalenie gardła, zapalenie krtani

 

  • izolacja pobranego materiału w hodowli tkankowej LLC-MK2;
  • wykrywanie antygenu immunofluorescencja pośredni i bezpośrednia TR-PCR

*Rhinowirusy

Picornaviridae

Katar, kaszel, kichanie, ból gardła, głowy, rzadziej gorączka, zwykle niewysoka

  • zachorowania o łagodnym przebiegu, stąd rozpoznanie zwykle tylko kliniczne, ewentualnie izolacja wirusa w hodowli tkankowej, Real-Time PCR

Adenowirusy

Adenoviridae

Dreszcze, osłabienie, podwyższona temperatura, katar, suchy kaszel, zapalenie węzłów chłonnych szyjnych

  • izolacja wirusa w komórkach HeLa lub Hep-2;
  • zwykle wykrywanie antygenu testem IF, Real-Time PCR

Koronawirusy

Coronaviridae

Katar, kichanie, zapalenie gardła, podwyższona temperatura, dreszcze, ból głowy, zapalenie węzłów chłonnych

  • błahy charakter tych zakażeń (z wyjątkiem SARS) powoduje, że rutynowa diagnostyka nie jest potrzebna, poza tym wirusy te słabo replikują się w hodowlach komórkowych, wymagają do tego ludzkich embrionalnych hodowli narządowych tchawicy lub nabłonka nosa;
  • RT-PCR, Real-Time PCR

Enterowirusy

(wirusy Coxsackie A i B, wirusy ECHO, enterowirus typ 68)

Picornaviridae

Zapalenie płuc, gardła

  • izolacja wirusa w hodowli komórkowej;
  • RT-PCR;
  • metody serologiczne – odczyn neutralizacji

* Oznaczono w ten sposób typowe wirusy oddechowe; pozostałe z kolei to te, które zdolne są do wywoływania procesów chorobowych o różnym charakterze, a więc nie tylko ze strony układu oddechowego, np. zakażenia układu pokarmowego adenowirusami i koronawirusami, zakażenia układu pokarmowego i nerwowego enterowirusami